Çalışma Bakanlığı Taşeron Yasasını Tamamlamak Üzere 03.12.2012

Asıl işverenlik – alt işverenlik ilişkisi oldukça sıkıntılı bir konu. Alt işveren yani taşeron sistemine dair mevzuatın yeterli olmaması, taşeron uygulamalarını hem işverenler hem de çalışanlar açısından anlaşılabilir makul bir sistem olmaktan uzaklaştırmakta.

 

Taşeron yanında çalışanların iş yasalarından kaynaklanan haklarının tam olarak teminat altına alınamaması da çalışma yaşamındaki önemli sorunların başında gelmekte. Bu nedenle özellikle sendikalar taşeron uygulamalarına şiddetle karşı.

 

Taşeron Yasası Mevcut Sorunları Çözüme Yönelik

 

Taşeron istihdamıyla ilgili bir diğer konu da kamuda taşeron kullanımı ve yaratmış olduğu sonuçlar. Bugün itibariyle yaklaşık 500 bin kişi kamuda taşeron işçisi olarak çalışmakta. Kamuda çalışan bu işçilerin kıdem tazminatı başta olmak üzere birçok sorunu son dönemde ortaya çıkmaya başladı. Asıl işveren – taşeron uygulamasında "birlikte sorumluluk" ilkesi gereği, kıdemini alamayan işçilerin tazminatlarını devlet ödemeye başladı. Çok sayıda çalışanın da davaları iş mahkemelerinde sürmekte.

 

İşte bu sebeplerle, Çalışma Bakanlığı "taşeron istihdamı" ile ilgili bir yasa hazırlığına girişti. Yasa taslağında son noktaya gelindi. Hazırlanan taslak yasada önemli düzenlemeler bulunmakta:

 

Mevcut durumda, alt işverenlik tanımı neyi ifade ediyor anlamak mümkün değil. Hazırlanan tasarı taşeron tanımını daha anlaşılır hale getirmekte. Buna göre, işyerindeki yardımcı işlerin tamamı alt işverene verilebilecek.

 

Bazı taşeron ihalelerinde süre üç yıl olacak

 

Taşeron uygulamasında ihale süresi de oldukça önemli. Halen kamu kurum ve kuruluşlarınca ihale edilen işlerin süresinin alt sınırına ilişkin bağlayıcı bir hüküm bulunmamakta. Bu nedenle taşeron işçileri her yıl işini kaybetme korkusu yaşamakta. Gelecek yasada ise niteliği gereği süreklilik gösteren işlerin alınmasına yönelik ihalelerin üç yıllık bir süre için yapılması söz konusu. Ancak kamu kurum ve kuruluşları taslağa göre ihale bazında daha kısa süreler belirleyebilecek.

 

Taşeron uygulamasında iş müfettişlerinin yetkisi daraltılıyor

 

İşverenlerin halen yürürlükte olan taşeron uygulamasında en çok şikâyet konusu yaptıkları konu iş müfettişlerinin muvazaa kararını temyiz edememeleri. Bir iş müfettişi, eğer alt işverene verilemeyecek işleri tespit etmişse, asıl işverenin eski işçilerinin alt işveren işçisi veya alt işveren olduğunu belirlemişse muvazaa kararı vermekte. Hazırlanan taslakta ise iş müfettişlerinin muvazaa tespiti yapma yetkisi kalkmakta. Yeni dönemde kanuna aykırılığa iş mahkemeleri karar verecek ve mahkeme kararına temyiz yolu açık olacak.

 

Diğer yandan yeni sistemde iş mahkemelerinin kanuna aykırılığa karar vermesi durumunda taşeron işçisinin ücret ve sosyal hakları asıl işverenin emsal işçisi ile aynı seviyeye getirilmekte.

 

Kamu ihalelerinde kıdem tazminatına çifte önlem

 

Taşeron işçileri bakımından günümüzdeki önemli problemlerden biri de kıdem tazminatıyla ilgili. Taşeron işçileri bir yıllık çalışma süresini dolduramamaları sebebiyle (girdi – çıktı yapılması), kıdem tazminatına hak kazanamamakta. Getirilen yeni düzenlemede kamuda taşeron yanında çalışan işçilerin kıdem tazminatları güvence altına alınacak. Yeni uygulamada taşeron kıdem tazminatını ödedikten sonra ilgili kurumdan bu tutarı geri alabilecek. Ayrıca, işçi ücretinin 1/12’si hak edişten kesilerek fonda biriktirilecek ve işçiye ödenecek.


Yıllık ücretli izin hakkı garantiye alınıyor

 

İster kamu isterse özel sektör işleri olsun, taşeron kullanımında bir diğer sıkıntılı konuda çalışanlar açısından yıllık ücretli izne hak kazanılamaması. Çünkü mevcut durumda taşeron yanında çalışan işçi her yıl işverenin değişmesi nedeniyle yıllık ücretli izne kavuşamamakta. Yeni getirilen taslakta, taşeron yanında çalışan işçinin aynı işyerinde ilk işe girdiği tarih esas alınacak. Bu durumda taşeron değişse bile işçi yıllık ücrete hak kazanabilecek.

 

Taşeron ücreti ödemezse asıl işveren işçinin banka hesabına ücreti yatıracak

 

Yeni sistemle taşeron uygulamasına getirilen bir diğer önlem de işçi ücret alacakları konusunda olacak. Mevcut uygulamada kamu tarafından verilen işler dışında taşeronun işçisine ücretini ödeyip ödemediğini kontrol yükümlülüğü bulunmamakta. Ayrıca teminat ve hakedişler ile işverenin üçüncü kişiye borçlarından dolayı yürütülen işlemlerde işçinin ücret alacağının önceliği sınırlı.
Getirilecek yeni düzende, işveren taşeronun işçi ücretlerini ödeyip ödemediğini kontrol edecek, ödenmeyen ücret varsa işçinin banka hesabına yatıracak.

ÖNCEKİ YAZILARI

Piyasa Özeti


Error

Piyasalar

Fiyat Değ Değ(%) Saat
BIST 100 74.416 -397,91 %-0,53 17:23
BIST 30 91.363 -543,39 %-0,59 17:23
DOLAR/TL 2,9170 0,01 %0,31 17:12
EURO/TL 3,2730 0,00 %0,12 17:18
ALTIN 1.137,73 12,93 %1,15 17:38

Pariteler

Fiyat Değ Değ(%) Saat
EUR/USD 1,1223 -0,0022 %-0,19 17:38
USD/JPY 121,1000 0,0725 %0,06 17:38
GBP/USD 1,5353 -0,0053 %-0,34 17:33
EUR/JPY 135,8960 -0,2015 %-0,15 17:38
USD/CHF 0,9624 -0,0035 %-0,36 17:38

Dünya Piyasaları

Seviye Değ Değ(%) Saat
S&P 500 1.983,47 -4,19 %-0,21 17:23
Nikkei 18.574,44 197,61 %1,08 09:00
BOVESPA 47.715,27 1.677,20 %3,64 22:59
Shanghai 3.661,98 -43,78 %-1,18 09:59
CAC 4.638,79 -19,39 %-0,42 17:22

Emtia / Kapalıçarşı

Fiyat Değ Değ(%) Saat
ALTIN ONS 1.137,73 12,93 %1,15 17:38
BRENT 48,44 1,11 %2,35 17:23
BAKIR 95,85 1,05 %1,11 19:32
ALTIN GR 106,43 1,78 %1,70 17:22
CUM. ALTIN 707,00 4,00 %0,57 17:00

Günün Gündemi

11:30 İNGİLTERE BÜYÜME, 2. ÇEYREK (2. TAHMİN)
15:00 ALMANYA ENFLASYON, TEMMUZ
15:30 ABD KİŞİSEL GELİR VE HARCAMALAR, TEMMUZ
17:00 MİCHİGAN ÜNİ. TÜKETİCİ GÜVEN ENDEKSİ, AĞUSTOS

NTVPara Twitter